Welkom

Visie

Ervaring

Werkgebieden

Projecten

Publicaties

Links

Contact
Innovatieve Concepten
Waalfrontplan
Kunstenaar- Ondernemer
Historie Waalfront
Consument zoekt...
Historiserend bouwen



Maak voor historiserend bouwen vrijplaatsen
 

 
Al sinds een jaar of vijf woedt er in Nederland een stille oorlog tussen de voor en tegenstanders van het zo geheten historiserend bouwen. Nu dus ook in Nijmegen met als inzet het bouwplan de Roode leeuw onder aan de Hessenberg. Het gaat om zes nieuw te bouwen panden die een historische uitstraling krijgen. De term historiserend bouwen is eigenlijk een verzamelnaam. Een van de duidelijkste uitingen van historiserend bouwen is het totaal reconstrueren van de oorspronkelijke bebouwing zoals we in Dresden in Duitsland kunnen zien. De stad wordt als een kopie van het vooroorlogs verleden weer opgebouwd. Een tweede uiting is het historisch invullen van de bestaande bebouwing. Dat gebeurt bijvoorbeeld in Amsterdam waar gaten in historische gevelwanden worden opgevuld met een, in de omgeving passend, historisch ogend gebouw. De maatvoering, materiaal en vorm komen overeen met die van de omringende panden, maar het zijn geen kopieën van de panden die er ooit gestaan hebben, maar nieuwe ontwerpen.
 
 
Een derde vorm is de historiserende nieuwbouw, voorbeeld is de Mariekenstraat. Stijlelementen uit de wederopbouwarchitectuur zijn hier toegepast. De bebouwing verwijst naar de bouwstijlen in de omgeving maar ze zijn in een modern jasje gestoken. Ten vierde is er ook nog, wat ik maar de “imitatie” bouw genoemd heb, zoals de kanunnikenhuisjes aan de voet van de St Stevenstoren. Die hebben er in deze vorm nooit gestaan. Een leuk en spraakmakend voorbeeld in deze categorie is het project “Haagse Bluf” in Den Haag. Daar is een plein in de binnenstad bebouwd met moderne architectuur waar hier en daar een replica van een historische gevel los voorgezet is. Architectuur met een knipoog. Tot slot worden er de laatste jaren hele nieuwe wijken gebouwd, onder andere op Vinex locaties zoals Haverleij in Den Bosch en Brandevoort in Helmond. Het gaat daar om nostalgische nieuwbouw met het uiterlijk van oude grachtenwoningen of notarishuizen, bij voorkeur in een royale dertiger jaren stijl. Keuze te over dus.
  
 
Veel mensen herkennen zich juist in deze nostalgische bouwtrant die een gevoel van geborgenheid geeft. Maar heel architectonisch Nederland staat op zijn kop van zoveel aantasting van “goede” smaak. Gemeentelijke beeldkwaliteitcommissies (voorheen de welstandscommissie) keuren vele plannen af, zo ook in Nijmegen met de Rode leeuw. Intussen vraagt de bevolking zich af waarom er hier en daar niet wat meer in een romantische, herkenbare stijl gebouwd mag worden. Het is goed dat de beeldkwaliteitcommissie waakt over de kwaliteit van de bouwprojecten, maar dat betekent niet dat zij altijd hun eigen esthetische meetlat moeten hanteren. Het zou daarom goed zijn als dit team van specialisten eens aangevuld wordt met gewone burgers die met andere ogen en met meer emotie kijken naar de ingediende ontwerpen. Plannen zoals de Rode leeuw moeten dan ook op andere dan alleen maar esthetische waarden beoordeeld worden.
 
 
De beeldkwaliteitcommissie zoekt naar een verantwoord geheel maar een stad groeit organisch met gebouwen die eeuwen later geprezen of vergruisd worden. Daarbij is er niet één smaakwaarheid bepalend. Er is niet een allesbepalende stijl. Kritiekpunt van deze commissie bij dit project is dat de gevels willekeurig gekozen zijn. Dat is niet zo uitzonderlijk. Kijk bijvoorbeeld maar eens naar de Graafseweg. Daar vindt je vele verschillende panden naast elkaar, daar zie je ook een willekeur aan gevels. Dat is bij het Rode leeuw project ook het geval. Alleen wordt het geheel hier in een andere context geplaatst. Zelf ben ik een warm pleitbezorger voor het bewaken van het cultuurhistorisch erfgoed, maar dat betekent niet dat er alleen maar volgens het boekje van de deskundigen gebouwd mag worden. Ik pleit dan ook voor het creëren van vrijplaatsen waar projecten als de Rode leeuw een kans krijgen, tegen de gevestigde architectuur moraal in. We moeten in Nijmegen meer durf tonen.


Zo kent Den Bosch in het plan Haverleij woningen in middeleeuwse stijl met de uitstraling en het voorkomen van een kasteel. Waarom zou dat niet mogen, ook in Nijmegen. Zo ben ik ervan overtuigd dat op het Valkhof ooit nog eens een gebouw neergezet wordt met de uitstraling van een burcht, zonder de pretentie te hebben dat de oorspronkelijke burcht herbouwd wordt. Wat is daar nu eigenlijk op tegen.
 

De Gelderlander, 29 maart 2005

 

 

WelkomVisieErvaringWerkgebiedenProjectenPublicatiesLinksContact
Powered by 1stBusinessSolutions.com